Yeni Konular

Baki’nin hayatı kişiliği sanatı ve eserleri

Türk divan edebiyatının büyük şairlerinden biridir. Kanunî Sultan Süleyman devrinde 1526’da İstanbul’da doğ­du. Asıl adı Abdülbaki Mahmut’tur. Babası Fatih Camii müezzinlerinden Mehmet Efendi’dir. Babası onu saraç çıraklığına verdi. Ama Bakî bu işte çok kalmadan medreseye girerek oku­mağa başladı. Yirmi yaşına gelmeden İstanbul’un çok beğenilen genç şair­lerinden biri olarak ün yaptı. Doğu Seferi’nden dönüşünde Kanunî’ye sunduğu bir kaside ile onun ilgisini çekti (1554). Şeyhülislâm olmak iste­di ama bu isteğine ulaşamadan 1600 yılında İstanbul’da vefat etti. Şairler Sultanı  diye anılan Bakî’nin cenazesine bütün devlet büyükleri, tanınmış adamlar katıldı. Şeyhülis­lâm Sunullah Efendi’nin, musalla ta­şında şairin tabutunun önünde onun şu dizelerini söylediği anlatılır:

“Kadrini sengi musallada bilüp ey Baki Durup el bağlayalar karşında yârân saf saf”

(Ey Bakî! Dostların senin değerini ancak musalla taşında anladılar ve karşında sıra sıra el bağladılar).

 Baki’nin sanatı ve kişiliği

Bakî zevke ve eğlenceye düşkün ol­masına rağmen ölçülü ve hesaplı bir hayat yaşadı. Yükselmek tutkusuyla büyüklere yaranmak için elinden ge­leni yaptı. Ama Kanunî’nin ölümüne yazdığı mersiye, onun hükümdara duyduğu gerçek saygı ve bağlılığı is­patladı. İçtenliği, ifade ve ahenk gü­zelliği ile bu mersiye divan edebiyatı­nın şaheserlerinden sayılır. Divan’m-da bulunan bir dizesinde “Şairler Sul­tanı” diye tanınmış olmasını kastede­rek” bu devirde söz ülkesinin padi­şahı benim” diyen, kaside ve gazel yazmanın kendisine özgü olduğunu söyleyen bu övüngen ve gururlu şai­rin övünmelerinden biri de şöyledir:

«Meddah olalı çeşm-i gazalarıma Baki öğrendi gazel tarzını Bumun şuarâsı»

(Bakî onun ahu gözlerini övmeğe, onlar için şiir yazmağa başlayalı be­ri, Osmanlı şairleri gazelin ne olduğu­nu, nasıl yazılacağını öğrendiler).

Hicviyeleri ile ünlenmiştir.Mesnevi yazmadı. Başarılı kasideleri de olmasına rağmen gazel şairi olarak tanındı. Dünyanın geçiciliğinden yakınan, okurları aşk ve şarabın tadını çıkarmaya çağıran gazelleriyle ünlendi. Şiirlerinde tasavvufi değil, dünyevi aşka önem daha çok önem verdi. Mersiye, methiye ve fahriyelerinde içten ve abartısız bir anlatım kullandı. Edebiyatta geleneklere bağlı kaldı ama şiir diline yeni bir düzen ve akıcılık getirdi. Nazım tekniğini geliştirdi, birçok büyük şairin “kaçınılmaz” olarak gördüğü nazım kusurlarından kurtulmayı bildi. Çağdaşı şairlere göre daha sade ve anlaşılır bir dil seçti. Biçim açısından kusursuz şiirleri, duygu ve anlam bakımından Fuzûlî’ninkiler kadar derin, Nevî’ninkiler kadar içten bulunmaz.

Eserleri, 16’ncı Yüzyıl Osmanlı toplumunun beğenisine uygun, sanat incelikleri ve hayal güzellikleri ile doludur. Duru ve temiz bir İstanbul lehçesinin yanı sıra şiirlerinde halk deyimleri ve söyleyişleri de kullandı. Divanı Kanuni Sultan Süleyman döneminde hazırlandı. Ama bu divan bütün şiirlerini kapsamaz. Başında manacaat ve na’t bulunmayan divanında 27 kaside, 2 terkib-i bend, 1 terci-i bend, 7 tahmis, 619 gazel, 24 kıta, bir tarih ve 38 müfred yer alır. Çevirileri ve dinsel konularda eserleri de var.

Başlıca eserleri: Dîvân (4508 beyitlik, en önemli eseri), Fazâ’ilü’l-Cihad , Fazâil’i-Mekke , Hadîs-i Erbain Tercümesi , Kanuni Mersiyesi 

   

Hakkında admin

Buna Baktın mı?

Türk Ve İslam Dünyası Edebiyatında Dinin Etkileri

Son zamanlarda aklıma sıkça takılan bir soruydu bu. Açıkçası biraz fikrim de vardı lakin araştırma …

14 yorumlar

  1. dehşet

  2. abi çok iyi yaaaaa :))

  3. Hello There. I found your blog using msn. This is a really well
    written article. I will make sure to bookmark it and return to read more of your useful information. Thanks for the post.
    I’ll definitely comeback.

  4. Thanks for your personal marvelous posting! I certainly enjoyed reading it,
    you are a great author.I will remember to bookmark your blog
    and may come back later on. I want to encourage that you continue your great
    posts, have a nice morning!

  5. Everything is very open with a clear description of the issues.
    It was really informative. Your site is useful. Many thanks for sharing!

  6. Thanks to my father who stated to me concerning this
    web site, this web site is truly awesome.

  7. My partner and I stumbled over here by a different web address and thought I may as well check things out.
    I like what I see so i am just following you.
    Look forward to looking over your web page yet again.

  8. When I initially commented I clicked the “Notify me when new comments are added” checkbox and now each time a comment is added I get several emails
    with the same comment. Is there any way you can remove people
    from that service? Thanks!

  9. Hey There. I found your blog the usage of msn.
    That is a very smartly written article. I’ll be sure to bookmark it
    and return to read more of your useful information. Thanks for the post.
    I will definitely comeback.

  10. Hey there! This is my first visit to your blog! We are a group of volunteers and starting a new initiative in a community in the same niche.
    Your blog provided us beneficial information to work on. You have done a marvellous job!

  11. Link exchange is nothing else however it is only placing the other person’s web site link on your
    page at suitable place and other person will also
    do same in support of you.

  12. Hello, I enjoy reading through your post. I like to write a little comment to support you.

  13. With havin so much content and articles do you ever run into any problems of plagorism or copyright violation? My website has a
    lot of unique content I’ve either written myself or outsourced but
    it seems a lot of it is popping it up all over the web without my agreement.
    Do you know any techniques to help protect against content from being ripped off?
    I’d really appreciate it.

  14. I do believe all the concepts you’ve introduced in your post.
    They’re very convincing and will certainly work. Still, the posts are too short for novices.
    May just you please lengthen them a bit from subsequent time?
    Thank you for the post.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir